Sebep Oldu�umuz Zarar
K�zg�nl�k esnas�nda bir arkada��n�z� b��aklad���n�z� d���n�n.
B��a��n keskin y�z� g��s�ne batt�k�a, arkada��n�z �a�k�nl�kla ve
zorlukla nefes almaya �al���r. Sersemlemi� bir �ekilde ve dayan�lmaz
ac�yla y�z�n� buru�turur. Kan kaybederken u�rad��� �oka yenilir ve
yere y���l�r. Neyse ki birisi ambulans �a��rm��t�r ve ambulans k�sa
s�rede gelir, arkada��n�z� hastaneye yeti�tirir. �yile�se de,
g��s�nde ya�am� boyuca ta��yaca�� �irkin bir yara izi kalm��t�r.
Bunu
yapt���n�z� tahayy�l etmek zor de�il mi? Ve e�er yapt�ysan�z, eminim
verdi�iniz zarar� anlad�ktan sonra, b�yle bir �eyi bir daha asla
yapmazd�n�z. Yine de, b�y�k �o�unlu�umuz sevdi�imiz insanlar�
neredeyse her g�n incitiriz ve bunu yapmak i�in kan ak�tmayan,
g�r�nmez b��aklar kullan�r�z. Se�ti�imiz silah
ELE�T�R��dir.
Neden oldu�umuz hasar ger�ek bir b��ak taraf�ndan verilebilecek
kadar k�t�d�r.
Ele�tirilerimiz ba�kalar�n�n kendine sayg�s�n� zedeler.
Sevilmediklerini hissederler ve kendilerinden ��phe duymaya
ba�larlar. Hen�z yaralar� iyile�meye zaman bile bulamadan, onlar�
ayn� yerden tekrar tekrar b��aklar�z. Acaba nas�l oluyor da bu kadar
zalim olabiliyoruz? Belki de silahlar�m�z ve kurbanlar�m�z�n
yaralar� g�r�nmedi�i i�in aldan�yoruz. Neden bu kadar k�t�y�z? Kendi
g�vensizliklerimiz y�z�nden. Peki nas�l d�zelebiliriz?
Bir
dahaki sefere i�neleyici s�zlerle birini yaralamak istedi�inizde,
bir an durun ve zihninizde, tutmakta oldu�unuz b��a�� g�r�n�r olarak
canland�r�n. Vermek �zere oldu�unuz zarar�n fark�na vard���n�zda,
eminim ki duracaks�n�z.
Bazen neden oldu�umuz hasar �yle incedir ki fark�na varamay�z. Buna
bir �rnek, yapmakta oldu�umuz �vg�y� �ama�
s�zc��� ile birlikte kullanmakt�r. �rne�in, Johnny ��yle diyor,
�Bak, Anne, karnemde bir �A� var.� Anne cevapl�yor, �Bu harika,
Johnny, AMA
matematikten �C� alm��s�n. �Ama� s�zc���n�n kullan�lmas�, bundan
�nce gelen �vg�y� ortadan kald�rmaktad�r. Buna g�re yukar�daki
konu�may� ��evirelim� ve nereye varaca��m�z� g�relim. Johnny: �Bak,
anne, okulda gayet ba�ar�l�y�m.� Anne: �Hay�r, de�ilsin!�
Johhny
ile annesi aras�nda ge�en konu�man�n olas� sonu�lar�n�
kar��la�t�ral�m. E�er annesi �Bu harika Johhny. Babana ne kadar zeki
oldu�unu anlataca��m. B�yle devam et.� deseydi ne olurdu? Bu
Johnny�yi matematik dersine daha fazla �al��maya ve gelecekte daha
fazla �vg� almaya te�vik etmez miydi? Oysa, Johnny annesinin �� AMA
matematikten �C� alm��s�n� s�z�nden, s�k� �al��mas�n�n takdir
edilmedi�i hissine kap�l�yor. Johhny�yi daha s�k� �al��mas� i�in
te�vik edici pek fazla bir �ey yok, �yle de�il mi?
Ele�tirildi�inizde Ne Yapmal�
Peki
ele�tirinin kurban� oldu�unuzda neler yapmal�s�n�z? ��te baz�
tavsiyeler.
1.
Ele�tiriyi bir ��renme tecr�besi olarak kullan�n. ��yle ki,
hissetti�iniz ACIYI HATIRLAYIN ve ayn� �eyi
ba�kalar�na yapmamak
i�in yemin edin.
2.
UNUTMAYIN K� G�R�NMEZ S�LAHLAR KULLANIYORLAR, bu nedenle sebep
olduklar� ac�n�n fark�nda de�iller. Onlar� ba���lay�n.
3.
ONLARIN ACILARINI HATIRLAYIN. Bununla ne demek istiyorum? ��te
ele�tiri almaya al���k olan biri olan Boy George taraf�ndan yap�lm��
bir a��klama ��yle, ��nsanlar ac�mas�zsa, bu ki�isel olarak sizden
nefret ettikleri i�in de�ildir. B�y�k ihtimalle kendi i�lerindeki
bir �ey ile ilgili �st�rap �ekiyorlard�r. Unutmamal�s�n�z ki �o�u
zaman, size ba��rd�klar�nda ya da arkan�zdan s�ylendiklerinde,
ba��rd�klar� siz de�i, sizin hi� duymad���n�z, kendi i�lerindeki bir
�eydir; �rne�in ba�ka birinin onlara k�t� davranmas�, ya da
ger�ekle�mesini bekledikleri bir �eyin ger�ekle�memesi, ya da
d���nd�klerinde bile utand�klar� bir �ey yapmalar� bunun nedeni
olabilir. Bu d���nceleri ak�llar�ndan uzak tutmak i�in size
k�zarlar.�
4.
HERKES�N E��T �L��DE AYDINLANMI� OLMADI�INI HATIRLAYIN, ya da
John Wanamaker��n dedi�i gibi, �30 y�l �nce ��rendim ki, insanlar�
azarlamak ak�ls�zca. Kendi s�n�rlar�m� a�mada zaten yeterince
problemim varken bir de Tanr�n�n, zeka arma�an�n� e�it da��tmay�
uygun g�rmedi�i ger�e�i ile u�ra�amam.�
5.
Ele�tirildikten sonra, TAVS�YELER� ���N ONLARA TE�EKK�R ED�N ve bu
tavsiyelerini g�z �n�ne alaca��n�za s�z verin. Te�ekk�r ederek,
onlar�n muhalefet eden tav�rlar�n� yat��t�rm�� ve konu�may� kavgas�z
bir �ekilde sona erdirmi� olursunuz.
6.
KAYNA�I G�Z �N�NE ALIN. Sizi ele�tiren insan yetersiz, haset ya da
k�skan� olabilir. E�er �yleyse, tavsiyeleri i�in te�ekk�r ettikten
sonra onlar� g�nderin.
7.
ELE�T�R�LER� DE�ERLEND�R�N. Her ne kadar �ikayet b�y�k olas�l�kla
tarafs�z olmasa da, yine de s�ylediklerinde ger�eklik pay� olabilir.
Bunu geli�mek i�in bir f�rsat olarak kullanmay� deneyin. Unutmay�n
ki kusursuz de�ilsiniz ve ba�kalar� sizin kusurlar�n�z� daha net
g�rebilir. Yapabildi�iniz s�rece onlardan bir�eyler ��renin, ancak
bu iyilikleri ba�kalar�n� ele�tirerek iade etmeyin.
Son
D���nceler
��te
Yarg�� Harold Medina
(*Harold Medina, 1888-1990 y�llar� aras�nda
ya�am��, ihanet ve komplo ile ilgili �nemli davalarla bilinen bir
avukat, ��retmen ve yarg��t�r)
taraf�ndan vurgulanm�� �nemli bir nokta,
�Ba�kalar�n� ele�tirmek tehlikeli bir �eydir, bu onlar hakk�nda hata
yapabilece�inizden de�il, kendiniz hakk�ndaki ger�ekleri a���a
vuruyor olabilece�inizden dolay�d�r. �
Ayr�ca,
Samuel Johnson ��yle demi�tir,
�Tanr� bile, bay�m, insanlar� ya�am� sona
ermeden �nce yarg�lamaz. Neden bizler b�yle yapal�m ki?�
Son olarak, ba�kalar�n�n kusurlar� konusunda sab�rl� ol;
onlar da seninkiler konusunda sab�rl� olmak zorundad�rlar.
|