|
Zohar/
Ayd�nl�k Kitab�, Sefer Yetzirah/Olu�um
Kitab� birlikte t�m Kabalistik
��retinin, meditasyon ve rit�elinin
temelini olu�tur. Kutsal Kitaplar �zerinde yorumlar� nedeniyle
Bat� Mistisizm ��rencileri yani Bat�
Teozofisi ve Ezoterik �al��malar�
i�in de Kabala derin bir bilgelik hazinesidir.
Bu
ger�ek ayr�ca t�m ezoterik ��renciler hatta astrolojiyi iyi
��renmek isteyenler i�in de �nemlidir; zira bat�, Kabala'n�n
karde�leri Simya ,rit�eller ve
semboller hakk�ndaki bilgilerinin �o�unu bu d�nemde Arap
�spanya'dan ald�. Ezoterik semboller, simya ve rit�el hakk�nda
genel bilgiler olmadan bu tip ��retileri ara�t�rmak hatta
astrolojiye vak�f�m demek pek yeterli olmaz ��nk� kadim bir
bilgeli�in uzant�s� olan astrolojiyi derin manada ��zmek ve
evren yasalar� ile olan ba�lant�lar�n� tespit etmek i�in daha
�nceki �a�lar� etkisi alt�na alm�� temel
inisiyatik ��retileri ve
sembolleri bilmek gerekir.
Astroloji i�leyi�i gere�i bir y�n� ile kozmoloji ile
ilgilenirken di�er uygulama y�n� ile de,
�ruhtaki d���mleri ��zmeyi�
hedefler. Hermetizm ve Neo platonizm�den
Kabala�ya uzanan ba� ve felsefenin deste�i ger�ekten
�nemlidir. Baz� �yle ar�etipik
semboller vard�r ki, bu ��retileri
hatta Jung� un ar�etiplerini ve
onlar�n ne anlama geldi�ini bilmezseniz s�� sularda kal�r,
derinle�emezsiniz. Bu �� ekol ile
birlikte
"Fama
Fraternitatis",
"Confessio
Fraternitatis",
ve
"Christian
Rosenkreuz'�n Kimyasal Evlili�i"
gibi ara�t�rmalarla, G�l Ha�
��retilerinde belirtilen Hermetik
felsefe ve uygulamalar�n temeli olmu� oldu. Bir�ok mistisizm
��rencisi i�in bu okullara gitmek, eski bilgi ve bilgelik
adaylar�n�n yapt��� M�s�r mabetlerine yolculuk etmek kadar g��
ve tehlikeliydi.
Raymond
Lull, Villanova'l�
Arnold ve kitap��l�ktan katedral
yap�mc�l���na
d�n��en
�nl�
Frans�z
mistik, simyager ve G�l Ha��n bilinir ismi
Nicolas
Flamel, Kabala'n�n bir par�as� oldu�u
Hermetik bilimlerin
inisiyasyonlar�n� �spanya'da
ald�lar ve bilgilerini Avrupa'ya getirdiler.
Baz�
Yahudi ve Hermetik okullar�n iddia
etti�i ilk Adem'e/Adam
Kadmon�a
verilen saf ve de�i�mez Kabalistik
d���nce ve tekni�in g�n�m�ze dek aktar�l�p var oldu�u
d���ncesi, adeta kutsal bir t�r efsane ve mit �zelli�i ta��r.
Sadece, Ok�lt bilimlerle ve
ezoterik ��retiyle ilgilenenlerin
anlayabilece�i bir mit ya da efsanedir bu. Hatta baz�
alimler Kabala i�in;
�Do�ada her �ey de�i�im ve uyuma tabiidir, Kabala da bu
de�i�en ve geli�en �eylerden biridir.�
derler.
Bu
de�i�imin �ok iyi bir �rne�i erken Yahudi metinlerin
engizisyon taraf�ndan yok edilme tehdidini ya�ad���
d�nemlerde, varl�klar�n� korumaya ve onlardan pratik yarar
sa�lamaya �al��an mistikler taraf�ndan
Kabalistik fikirlerin H�ristiyanla�t�r�lmas�d�r. Bundan dolay� 15. as�rda bir t�r H�ristiyan Kabalas�
geli�mi�tir. Ama�, Kabala ile H�ristiyan doktrinleri
birbirlerine uyumlu �ekle getirmekti. Bu �ekilde
Kabalistik a�ac�n �st
��lemi H�ristiyan teslis doktrini
ile e�le�tirilir ki t�m ��retilerin ayn� kaynaktan ��kt���n�
bilip, hisseden bir inisiye ya da
ezoterik i�in bu hi� de anla��lmas�
zor bir bilgi de�ildir.
"H�ristiyanla�m��
Kabala"n�n iki
�nemli kayna�� �spanya'da Katolik mezhebine al�nan Yahudilerin
veya d�nme,
"conversio"
(bazen
gizli veya �rt�l� / "Kripto Yahudilerde"
denilir) yaz�lar� ve Floransa'da Medici
ailesinin hamili�ini yapt��� Platonik Akademi idi.
Floransa
okullar�n�n, Kabala ��retisinin yay�lmas�na, �spanya'daki
Yahudi ara�t�rmac�lardan daha fazla etkisi olmu�tur. Floransa
okulu H�ristiyan, Yeni Platoncu,
Pitagorcu ve Orfik
g�r��lerinin nihai ve inkar edilmez kan�t�n�n Kabala'da
birle�ti�ini, bu anlamda da Kabalan�n ezoterik ve
teozofik ara�t�rmac�lar i�in
�nemli oldu�unu d���nd�ler. Her ne
kadar bu tip ruhsal ��retilerin t�m�m�n, evrensel anlamda
inisiyatik bir zincirin, ilk
insandan bu yana yay�lan halkalar� olmas� ger�e�i temel
ger�ekse de ara�t�rmac�lar�n ve o d�nem o bilgileri
izleyenlerin ya da ihtiya� sahiplerinin bu tan�mlamalar� da
yad�rgay�c� de�ildir. Ayr�ca, Kabala'da uzun s�re kay�p
Katolik s�rlar�n ve olas� olarak da esas H�ristiyan dininin
yeniden ke�fedildi�ine de inan�yorlard�. H�ristiyan
Kabalistik okulun esas kurucusu
Giovanni Pico
della
Mirandola (1463-94) idi. Bu
gen� dahi, Kabalistik et�tlerine
1486 y�ll�nda 23 ya��nda ba�lad�, Katolik mezhebini alarak
dinini de�i�tiren Samuel ben
Nissim taraf�ndan �ok say�da Kabalistik
eserin Latince'ye terc�me
edilmesine neden oldu.
Kay�p ya
da daha do�rusu bilinmeyen bir
Yahudi ezoterik doktrini olarak Kabala, H�ristiyan entelekt�el
d�nyas�n�n tart��ma konusu olmaya g�n�m�zde de devam ediyor. Bu d�nem
zarf�nda, yeni ortaya ��kan H�ristiyan
Kabalistik gelene�in en etkin
ezoterik-mistik Kabalistik
eseri Nettesheim'li
Cornelius
Agrippa'n�n d�rt ciltlik
"Ok�lt
Felsefe"
("De
Occulta Philosophia"
- 1531) kitab�yd�.
Pratik Kabala �zerinde bu dizi eser, g�n�n biliminin
ok�lt ve
majikal edebiyat�n�n ansiklopedisiydi. H�ristiyan d�nya
Kabala'n�n teozofi,
maji ve
numeroloji ba�lant�lar� hakk�ndaki bilgisini bu
eserlerden alm��t�.
T�m bu alimler aras�nda en
etkili, an�msanan ve �brani kaynaklara en yak�n olan
Guillaume
Postel (1510-1581) idi.
Postel bir Frans�z mistikti ve
�branice'leri daha bas�lmadan �nce
Zohar
ve Sefer
Yetzirah
eserlerini
Latince'ye terc�me etti. Onun
terc�meleri kendi Kabala'ya uyarlanm��
teosofik felsefesinin notlar�n� da i�eriyordu.
Yay�nlad�klar� eserler aras�nda
memorah'�n mistik sembolizmi �zerine bir Latince yorum
(1548) ve daha sonra �brani bir bask�s�n� i�eriyordu.
16.
as�r boyunca H�ristiyan Kabala Avrupa'n�n Yahudi toplulu�u
�zerinde n�fus sa�lamak yerine kendi
teozofik geli�me �zerinde odaklanm��t�. 17. as�rda
Jacob Boehme
ve Knorr von
Rosenroth'un yaz�lar�yla,
H�ristiyan Kabala �brani kaynaklardan uzun s�ren belirgin bir
mesafe a�maya ba�lad�. Bir yandan,
Rosenroth'un
"Kabbalah
Denudata"
(1677-84)
eseri "Zohar"�n
�nemli k�sm�n� H�ristiyan
okuyuculara sunarken, Adam Kadmon
ve
"prototip �sa"
ile ili�kisi �zerine yaz�s�
Zohar'�
bir�ok bak�mdan sanki arka plana itmekteydi.
"Denudata"n�n
sonuna konulan Hollandal� Teozofik
d���n�r Franciscus
Mercurius van
Helmont'un yazd���
"Adumbratio
Kabbalae
Christinae"
makalesi bu
tezi olduk�a yo�un bir �ekilde ortaya koymu�. Kabala�n�n
tarih i�indeki geli�iminden �ok k�sa adeta �zet �eklinde s�z
ettikten sonra daha felsefi ve ezoterik
y�nlerini de aktarmaya ba�layabiliriz.
|