Ezoterizm ve Gizem

D�RT KAPI ve G�N�L AYNASINI PARLATMAK

Kamil i�in her ses g�ksel musikiye d�n���r. Ger�ek Sufi her sesin ona, sevdi�inden m�jde getirdi�ini duyar, her s�zc�k onun i�in Allah��n bir vahyidir.  

Annemarie Schimmel

  Tasavvuf ya da Sufizm en k�sa tan�m�yla ki�inin �z benli�ini aramak i�in ��kt��� yolculu�un ad�d�r.Tasavvuf Yolu, tan�mlarla g�sterilecek bir yol de�ildir ��nk� bir misti�in ya da yolcunun varmay� ama�lad���, dile getirilmeyecek o �Hakikat�, bildi�imiz herhangi bir alg�lama yolu ile anla��lamaz, a��klanamaz. Ancak g�n�l bilgeli�i, gnosis (marifet) baz� y�nlerini g�rebilir. Duyguya, yada akla dayanmayan bir i� ya�ant�d�r bu. Allah� � arayan ki�i, �Son Hakikat� yoluna girdi mi bir kez, i� ayd�nl���d�r art�k ona yol g�sterecek olan. Kendini, bu d�nyaya ba�layan ba�lardan kopard�k�a, ya da, Sufilerin dedi�i gibi g�n�l aynas�n� parlatt�k�a, s�z konusu ayd�nl�k, daha da g�z kama�t�r�c� olur. A�k ile �rfan�n kendisini iletece�i �via illuminata�ya (ayd�nlar yoluna), ancak uzun bir ar�nma d�neminden ge�tikten sonra varabilir. Oradan, t�m mistiklerin en son hedefi �unio mistica�ya (Mistik Birlik-Bedri Ruhselman��n tan�m�yla �nite�ye) erecektir. Buna, islam tasavvufunda sevilene kavu�ma denir. Spirit�el ��retilerde ise �Birlik Bilincine� ula�ma olarak tan�mlan�r. Birlik bilincine ula�an ki�i, bir plan organizasyonu i�inde benlik kayg�s� olmadan, B�t�n��n Hayr� i�in �al���r ve plan ruhuyla, ba�l� oldu�u grubun ortak �uuruna uygun hareket eder. Kendi bireyselli�i olsa da bu bireysellik, �ne ��kmak ihtiyac� duymayan, evren ahengiyle birlikte ak�p giden bir bireysellik oldu�undan evrenle uyumu, hiyerar�i ile olan uyumu harikuladedir, istenen  de budur, herkesin birg�n gelece�i noktada da budur�

  Tasavvuftak� bir di�er kar��l��� da, Allah ile yaratt�klar�n�n �zde�li�ini gizleyen �bilgisizlik �rt�s��n�n kald�r�lmas� anlam�na da gelir�. Evrensel Bilgelik Yoluna giren ya da girmek isteyen herkes i�in ge�erli olan a�amalar vard�r ve bunlar�n atlanarak bir yere var�lmas� m�mk�n de�ildir. �nisyasyona tabii olan herkes tek tek bu a�amalardan ge�mek zorundad�r. �slam Tasavvufu-Sufizm bu d�rt a�amay� kap�lar olarak anlat�r.

  Tasavvuftaki a��lmas� gereken bu d�rt kap� s�rayla �unlard�r: 1.�eriat  2.Tarikat  3.Maarifet  4.Hakikat

1-�eriat Kap�s�: Dinin ahkam�n�, emirlerini-yasalar�n� bilmek, ona uymak, iyili�i emretmek, k�t�l�kten uzak durmak kap�s�d�r.

2-Tarikat Kap�s�: Ruhsal yolcunun bir yola girme �abas�n� ve nefsi terbiye etme y�ntemlerini ��reten kap�d�r. Hakk� zikrettik�e, and�k�a, �lahi �rade Yasalar�n�n i�leyi�ine n�fuz etmeye ba�lad�k�a, kendi i�indeki �lahili�i de farketmeye ve yasalarla uyumla ya�aman�n uygulamalar�n� yapmaya ba�lar.

3-Maarifet Kap�s�: Marifet Kap�s�, g�n�l yolunda en y�ce d�zeye ula�ma, tanr�sal gizlere(s�r) erme kap�s�d�r. Bu a�amada �arifler�le �zde�le�tirilir. Su gibi ar�l�k aran�l�r.

Maarifet Kap�s�nda ��renilecek olan bilgiler �unlard�r:

1. Edepli olma: Ahl�k ve toplum ilkeleri temel al�n�r. Eline, diline, beline sahip olamak anlay��� ya�ama ge�irilir. K�t� hal ve hareketlerden uzak durmak ama�lan�r.

2. Bencillik, kin ve garezden korkma ve uzak durma: Tarikattan marifete ge�en ki�inin bu makamdan d��me endi�esini ta��yarak korkuya kap�lmas�, kendine y�nelik ele�tirileri s�rekli canl� tutup �z�n� bencillikten, kin ve garezden uzak tutmas�d�r. Engelleyici bir korkunun ku�at�c�l���nda her vicdan�n sesi dinlenerek, kendini yoklayarak, eksiklerini saptama ve gelece�e daha ar�nm�� olarak ��kma �abas�n�n eksilmemesidir.

3. Perhizli olma: Hi�bir �eyde a��r� olmamak, a��r�ya ka�mamak, ula��lan manevi a�aman�n verdi�i sarho�luktan korunmak, bu duyguyu yanl�� alg�lay�p kendini yitirmemek ve mahrem olan �eylerden uzak durmakt�r.

4. Sab�r g�sterme ve yetinme: Bir olgunluk evresi olarak alg�lanan bu makamda; Tanr��dan ba�kas�na yak�nmamak, kutsal ger�e�e giderken aceleci olmamak, ta�k�nl�k yapmamak, �l��l� olmak, m�r�idin verdi�i kadar�yla yetinmek, nefsine uyup m�r�idinden kald�ramayaca�� isteklerden bulunmamakt�r.

5. Utanma: Yak���ks�z davran��lardan ve uygunsuz i�lerden ka��nmak, k�nanma, ay�planma ku�kusuyla bir �eyi yapmaktan ya da yapmamaktan s�k�lmak.

6. C�mert olma: Bilgisini ehlinden esirgememek, bilgisinden lay�k olan� yararland�rmak, bunu ibadetin bir gere�i olarak alg�lamak ve bu yolla insan�n kendisini ar� k�lmas�d�r.

7. Bilim ��renme: Tarikat yolunda g�n�l yoluyla �nce kendini, sonra kendi �z�nde Tanr��y� bulmak, sezgisel akl�n� kullanarak kesin bilgiye ula�makt�r.

8. G�steri�siz ya�ama: Ki�inin kendisine hi�bir varl�k tan�mamas�, teslim olmas�, uzla�mas�, yola, yolun kurallar�na tam olarak uymas� ve ba�lanmas�d�r.

9. Arif olma(marifet/ h�ner): Tanr��n�n g�n�l bilgisi, duyarl���, derinli�i yoluyla kendi �z�yle b�t�nle�mesine izin verdi�i ve ki�inin kendi varl���n� g�rebilmesi l�tfunu sa�lad���, kendi �z�n� tan�ma tad�n�n zevkini verdi�i bi�imindeki y�ksek olgunluk a�amas�na ula�mas�d�r.

10. �z�n� bilme: Son ama� �alem- i ekber�de bulan ve k���k evren (mikro kozmos) olarak alg�lanan insan� tan�mak, bu yolla son amac�n� �alem- i asgar� (makro kozmos)da bulan ve b�y�k evren olarak alg�lanan alemin fark�na varmak, bu ba�lamda Tanr��n�n b�t�n s�fatlar�n�n insanda ortaya ��kt���n�n ay�r�m�na ermektir.

4-Hakikat Kap�s�: Hakikat Kap�s�, do�rudan Tanr� vergisi olarak kalbe, g�n�lde do�an anlam, sezgi ve bilginin inmesi demektir. �lham, yaln�zca ar�nm�� g�n�llere iner. �lhamda aldanma ve yan�lma olas�l��� yoktur. Kamil insan olma yolculu�unun sonuncusu ve yetkinli�e varma a�amas�d�r. Bu evrede Hakk�tan halka inilir, yararl� i�ler yap�l�r. D���nce aktar�m�nda son derece cesur ve kararl� bir tutum sergilenir.

Hakikat kap�s�n�n makamlar� �unlard�r:

1. Toprak (t�rab) olma: Herkesin �ayak topra��� anlam�nda al�ak g�n�ll� olmak, Tanr��dan gelen her �eyi g�n�l ho�lu�uyla kar��lamak, Tanr��n�n ho�nutlu�unu, onay�n� kazanmak, kendini yol kurallar�na b�rakmak ve teslimiyete ermektir.

2. T�m insanlar� bir g�rme: �nsanlar aras�ndan din, dil, �rk ve mezhep ayr�m� yapmamak ve t�m insanlar�n inan�lar�na ho�g�r�yle bakmakt�r.

3. Elinden geleni esirgememe: Verici olmak. Elinden gelen bir hizmeti, yard�m� vermekten, yapmaktan ka��nmamakt�r.

4.Kimsenin ay�b�n� g�rmeme: �nsanlar�n iyi, yararl� ve �retici yan�n� yakalamak; insanlar�n kusurlar�n�, ay�plar�n� �rt�c� olmak, onlar� b�y�tmekten, yaymaktan ka��nmakt�r.

5. Tevhid anlay���nda olma: B�t�n varl�k t�rlerinin Tanr��da �bir� oldu�una inanmak, Tanr��dan ba�ka varl�k tan�mamak, Tanr��n�n birli�ine, Peygamberlerin Tanr��n�n �velileri� oldu�una inanmak, Tanr��n�n g�r�nt�s� durumundaki t�m canl�-cans�z varl�klar� sevmek ve bunu bir ib�det olarak alg�lamakt�r.

6. Vahdet-i V�cut anlay���nda olma: Tanr��ya yak�n olmak, Tanr��yla bir olmak ve Tanr�-Evren-�nsan ��l�s�nden olu�an �Birli�i� Tanr� olarak alg�lamakt�r. Ruh�uluk yani Spirit�el Realitede bu Vahdet kavram�, Bedri Ruhselman��n �lahi Nizam ve Kainat adl� eserinde de belirtti�i gibi �nite olarak ele al�nmaktad�r. Bir de bu a��dan ele al�rsak, daha derli toplu bilgi ve anlay��lara ula�abiliriz. �nite, �ok y�ksek, hatta o madde kainatin�n en ince nitelikli bir ortak psi�ik alan� oluyor. Eskiler buna �evren ruhu� da demi�lerdir.

  Elbette buna idrak vahdeti yani birli�i de denilebilir.Buradaki en yeni bak�� a��s� �nite�nin, bir nevi plan�n madde kainat�ndaki varl��� olmas�d�r.��te vahdet-i v�cut�ular�n veya eski panteistlerin evreni tanr� olarak g�rmeleri bu alg�dan kaynaklan�yor. �nite yani b�t�nsel varl�kla sezgisel kanalla temas etmeleri durumunu tanr�yla birle�mek zannetmi�ler. Halbuki Yaratanla temas etmek, onu idrak etmek imkans�zd�r. B�yle olursa tekam�l biter. Tekam�l biterse sonsuzluk ortadan kalkar. Sonsuzlu�un olmad��� bir yerde de zaten Yaratandan bahsedemezdik. O halde Yaratan bize g�re sonsuz oldu�undan tekam�l de sonsuzdur.

7. Anlam� bilme, s�rr� ��renme: G�n�l sezgisi yoluyla duyular �st� bilgiye ula�mak, marifete ermek; bat�n ve tarikat bilgisini �z�msemek ve hakikate ermek; nefsin isteklerinden s�yr�l�p derin d���nceye dalarak, �Tanr� evi� olarak tan�mlanan g�n�lde ortaya ��kan �rt�lenmi� (gayb durumunda) �eylerin, yani Hakk��n �rt�ledi�i ancak halka bildirmedi�i �eylerin ayr�m�na varmak, s�rra ermek; ula�t��� anlam�, erdi�i s�rr�, ehil olmayandan sak�nmakt�r.

8. Seyr� s�l���n� tamamlama: Seyru S�luk a�amalar� s�ralamas�nda son evre olarak benimsenen ve Tanr��dan halka d�nmek olarak alg�lanan �seyri anillah� (Tanr��dan yolculuk) a�amas�n� tamamlay�p ger�ekle ger�ek olmakt�r.

9. Ger�e�i gizlememe: Sohbette, muhabbette hakikat s�rr�n� Hakk�tan halka ta��mak; inan�tan akla atlamak ve akl�n �nc�l���nde kamil toplumu yaratmaya koyulmakt�r.

10. M��ahede (G�zlemleme): Tanr�sal s�rlar� ve tecellileri seyretmek, bu yolla tanr�sal alemi g�rmek; her an �Tanr� evi� olarak alg�lanan g�n�lde Tanr� ile s�yle�ide bulunmak; tarikat ulular�n� �vmek ve onlara ba�l�l�klar�n� bildirmektir.

Ayna Sembol�:

  �slam Tasavvufunda ve ezoterik ��retierde �ok kullan�lan ayna sembol�, insan�n kendini aramas�, kendini arama yolculu�u, Hakikati kendi i�inde aramas�, �nceden d��ar�da arad��� en b�y�k s�rr�n, hakimiyet asas�n�n, bilgelik anahtar�n�n kendi i�inde oldu�unu farketmesi, �lahi �rade�nin yans�d��� yeri, i�indeki �spirit�el tesir� kanal�n� ke�fetmesi ve kendi i�ine dalarak hakiki benli�ini, y�ksek benli�ini bulmas� olarak ele al�n�r.

  R�ya ve vizyonlar�nda ayna sembol�n� g�renler, ge�mi� ve gelece�in yans�mas�n� da g�rm�� olurlar, ayna ger�ekleri yans�t�r, insan�n kendisiyle y�zle�mesini i�aret eder. Aynada g�rd���n�z �ey, b�y�k olas�l�kla kendinizsiniz, fakat bilin�alt�n�z�n g�rd��� �ekilde, bu nedenle sizi �a��rtabilir; kendinizi tan�mak istiyorsan�z bu g�r�nt�y� ciddiye almal�s�n�z, �uuralt�nda kendinizle ilgili bir kay�t var, be�endi�inizse kals�n be�enmiyorsan�z o kayd� sildirmek i�in regresyon terapisine ba�vurun.

  Ayna ayn� zamanda insan�n kendini g�rme bi�imini; ba�kalar�n�n onu g�rmesini istedi�i bi�imi ya da ya�amda oynad��� rol� de temsil edebilir. Er ya da ge�, ya�am�n�z�, tav�rlar�n�z�, inan�lar�n�z�, de�erlerinizi, ili�kilerinizi, ve davran��lar�n�z� daha �nemli bir �eyin �zerine, varl���n�z�n ger�ek merkezine dayand�rmak isteyebilirsiniz; bu da ger�ek benli�inizi bulmak ve �yazg��n�z� ger�ekle�tirmek anlam�na gelir. Belki r�yadaki aynada yapt���n�z da budur, �e�itli a��lardan kendinize bakmak, kendinizi tan�mak�

D�rt Kap� ile ilgili Mevlana meseli:

��rencilerinden biri Mevlana'ya sormu�;

  Efendim, bu 4 kap� meselesini ben pek anlayam�yorum. Bana anlayabilece�im bir lisanla anlat�r m�s�n�z?

  �imdi bak, kar�� medresede dersini �al��an d�rt ki�i var ve hepsi rahlelerine e�ilmi�. Sen git bunlar�n hepsinin ensesine bir �amar at, sonra gel sana anlatay�m. ��renci gitmi�, birincinin ensesine bir tokat atm��. Tokad� yiyen derhal aya�a kalk�p arkas�n� d�nm�� ve daha kuvvetli bir tokatla Mevlana'n�n ��rencisini yere y�km��. ��renci daya�� yemi�, geri d�necek ama hocas�na itaat var. Yaradana g�venip ikinciye de bir tokat atm��. O da derhal aya�a kalk�p elini kald�rm��. Tam tokad� vuracakken vazge�ip yerine oturmu�. ��renci devam etmi�, ���nc�ye de bir tokat atm��. ���nc� ��yle bir kafas�n� �evirip bakt�ktan sonra �al��mas�na devam etmi�. D�rd�nc�, tokad� yemesine ra�men hi� oral� bile olmadan �al��mas�na devam etmi�.

  ��renci Mevlana'ya d�nm��, olanlar� anlatm��. Mevlana;

  ��te sana istedi�in �rnekler.... Birinci, �eriat kap�s�n� ge�ememi� biri idi. �eriatta k�sasa k�sas oldu�u i�in, tokad� yiyince kalkt�, a yn�s�n� sana iade etti. �kinci, tarikat kap�s�ndad�r. Tokad� yiyince o da kalkt�, tam tokad� iade edecekti ki, tarikat ��retisinde verdi�i s�z akl�na geldi. "Sana k�t�l�k yapana bile iyilik yap". Onun i�in d�nd�, oturdu. ���nc�, marifet kap�s�na kadar gelmi�tir. �yinin ve k�t�n�n tek Yaradandan geldi�ini bilir, inan�r. Yaradan bu k�t�l��e hangi iblisi alet etti diye merak�ndan ��yle bir d�n�p bakt�. D�rd�nc�, hakikat kap�s�n� da ge�mi�tir. �yinin ve k�t�n�n tek sahibi oldu�unu ve ayn� oldu�unu bilir. Onun i�in d�n�p bakmad� bile...

www.astroset.com

Yay�n Tarihi: 02.09.2013

 

Astroset 2003-2013