|
Pek �ok
halkan�n olu�turdu�u bir b�t�n�n ifadesi olan zincir;
�amanizmde, M�s�r Ezoterizmi�nde, Dogon Gelenekleri�nde,
tasavvufta ve di�er pek �ok gelenekte yeri olan bir sembold�r.
�o�unlukla yer ile g���n irtibat�, ruhsal tesirin kademe
kademe yery�z�ne ini�i, yedi kat g�k, gezegensel zincir, ip
sembol�, ezoterik gelene�in devaml�l���, k�rl�k ve maddi
tutkulara ba��ml�l�k gibi kavramlarla �zde�le�tirildi�i
g�r�l�r.
Kozmik
d�zlemde zincir, g�ky�z�n�n ve yery�z�n�n evlili�inin sembol�
olup. d�nyasal varolu� d�zleminde ise evlili�in sembol�d�r;
her bir halka ger�ekten veya potansiyel olarak bir kan ba��n�
ifade eder: anne-baba, erkek-k�z �ocuklar gibi.
Zincir sembol� bir yandan evrenin geli�me-gerileme �eklindeki
ikili ak��lar�n� simgeleyen Merk�r��n Kad�se�sine ve di�er
yandan da zincirin genel sembolizmine i�aret etmekte,
birbirine ba�lama ve ileti�im anlamlar�n� ifade etmektedir.
Kad�se ise Merk�r��n, kendilerini onun asas�na dolam�� iki
y�lan�n sava��na m�dahalesini sembolize eder. Kozmostaki baz�
g��lerin kutupsall���n� ve dengesini, *d�aliteyi (*ikilik) ve
Sirius y�ld�zlar�n�n kar��l�kl� �izdikleri y�r�ngeleri
simgeler. M�s�r hiyeroglifine ait olan ve iki �izginin
olu�turdu�u i�i�e ge�mi� �� halkan�n meydana getirdi�i d��ey
bir zincir i�areti de benzer �ekilde ikili bir sembolizme
sahiptir. Burada da kar��m�za ��kan iki say�s� ve d�alite
sembollerini inceledi�imizde ���k ve karanl�k, iyi ve k�t�,
eril ve di�il gibi birbirine kar��t olan unsurlar�, kainat�n
bu t�r d�alitelerinin bulundu�u ortamlar�n�, yarad�l��la
birlikte ortaya ��kan kutupsall��� ve maddi ya�am� sembolize
ettiklerini g�r�r�z.
Zincir
sembol�n�n ili�kili oldu�u bir di�er sembol de ip sembol�d�r.
�p sembol�n�n geleneklerdeki anlamlar� incelendi�inde yer ile
g�k aras�nda irtibat, sebep-sonu� yasas�, ruh ile fiziksel
beden aras�ndaki ba�, ruhsal geli�im, insanlar aras�ndaki
psi�ik irtibat anlamlar�na geldi�i de g�r�l�r.
Tunguz �amanizmi�nde ipe �yol� denirdi ve bu yeri g��e
ba�layan yol anlam�n� ifade ederdi. Tibet�in Budizm �ncesi Bon
Dini Gelene�i�nde Tibetliler ilk krallar�n�n g�kten yere iple
indi�ine inan�rlard�. Yine Bon Dini �nan��lar��na g�re; iyi
insanlar�n ruhlar� bir merdivene veya ipe t�rmanarak G�k�te
oturan ilahlar�n yan�na giderlerdi. Zincir sembol�, Asya �aman
Gelene�inde ve di�er baz� geleneklerde �yedi kat g�k� olarak
ifade edilen esiri derecelenme anlam�n� da kapsar. S�zkonusu
�g�klerin� bu �ekilde kademeli olarak s�ralan���na teozofik
terminolojide �gezegensel zincir� ad� verilir. Gezegensel
zincir planlar�nda ya da kademelerinde yo�un maddeden en
s�ptil (ince, ak��kan, y�ksek seviyeli) plana do�ru y�kselme
hareketine �y�kseli� yay�� denir. Gezegensel zincir
s�ralamas�n�n inisiyasyonlardaki yedi a�amay�, yedi ger�ekli�i
ve yedi �uur halini temsil etti�ine dair g�r��ler de vard�r.
Dogon Gelene�inde Sirius Y�ld�z Sistemi�nden gelen �Nommo�nun
Gemisi�nin� as�l� oldu�u bir zincir vard�r. Bu zincir, Sirius
kaynakl� tesir ba�lant�s�n� temsil etmektedir.
Zincir
sembol�n�n Mevlevilikte de yans�malar� g�r�l�r; Mevleviler
�sema� ayini s�ras�nda bir ellerini yukar� a�arlar, bir
ellerini de a�a��da tutarlar. Ruhsal tesirin bir yerden al�n�p
bir yere nakledilmesi ilkesini ger�ekle�tirmek de evrenin
evrimle�mesindeki hiyerar�ik zincirin bir halkas� g�revini
yerine getirmek anlam�na gelir. Bu ise bilginin ku�aktan
ku�a�a ge�mesinde g�rev yapmak demektir ve ger�ekte �gelenek�
kelimesiyle kastedilen de budur. Ezoterik gelenekte buna
�spirit�el tesir zinciri� ad� verilir ve y�ksek planlardan
kademeli bir �ekilde inen tesirin inisiyat�re ve ondan da
��rencilerine aktar�lmas�n� ifade eder. ��renci inisiye
oldu�unda yani bu tesiri kendisi indirip aktarabilir d�zeye
geldi�inde ald���n� vermek zorunda oldu�undan tesiri
ba�kalar�na aktarmaya ba�lar ve b�ylece kendisi de ruhsal
tesir zincirinin bir halkas� haline gelir ve buna ��nisiyatik
Zincir� ad�n�n da verildi�i g�r�l�r. Bu �ekilde tarihler
boyunca ezoterik gelene�in devaml�l��� sa�lan�r.
Zincir sembol� olumsuz anlam�yla ele al�nd���nda ise
inisiyatik bak�mdan ayd�nlanmam�� ve uyanmam�� olu�u temsil
eder. Bu durumdaki ki�i maddi tutkulara ba��ml�, nefsaniyete
teslim olmu�, d�nyaya bu �ekilde zincirlenmi�, hareket
yetene�i k�s�tl� bir ki�idir.
Sembol baz� geleneklerde olaylar�n birbirlerine neden-sonu�
ili�kisi ile ba�l� olmas�n�, bir ba�ka deyi�le �Sebep-Sonu�
Yasas��n�� da simgeler. Her yap�lan eylemin bir sonucunun, her
sonucun bir nedeninin oldu�u ger�e�i ayn� zamanda karma yasas�
ile de ili�kilidir. Teozofiye g�re insan, sahip oldu�u ahlaki
ve zihinsel yetenekleriyle ve de kar��la�t��� her olayla
ge�mi�in kesintisiz, adeta bir zincir gibi devam edi�idir.
��ster
iyi ister k�t�, her ne eylemde bulunursa bulunsun, �nceki
hayatta yap�lan her �ey mutlaka ya sevin� ya da ac�
verecektir� Anugita, III. B�l�m
Neospirit�alist g�r��te zincir geli�im halkalar� anlam�na
gelir ve ya�am programlar�n�n uyumlu �ekilde tamamlanmas�n�
simgeler. Bu da bireyler tekam�l zincirlerine ba�l� olarak hem
geli�iyor hem de geli�tiriyor anlam�na gelir.. Zincirin
halkalar�ndan birinin geli�imi demek, di�erlerinin geli�imine
katk� ve geli�irken geli�tirmek demektir. Zincir sembol�nde
g�r�lemeyen metafizik ba�lant�lar san�ld���ndan �ok daha
m�himdir.
Her
bir varl���n, her bir bireyin, di�eri �zerinde bir sorumlulu�u
vard�r ve her biri di�eri �zerinde bir etki yarat�r Birey hem
d���nsel olarak hem de hareket ve eylemlerle bir etki, bir
yay�n yapar ve bu etki de dalga dalga g�r�nmeyen zincirlerle
t�m evrene yay�l�r.Varl�klar�n kendilerini tek ba�lar�na veya
tek bir birey olarak alg�lamaktan �ok, di�erleriyle zincir
ba�larla ba�l� olduklar�n� fark ederek bunun sorumlulu�unu
anlamalar� �nemlidir. B�yle bir eylem, varl���n sorumluluk
bilincini almas� demektir. Bir ki�inin di�er bir ki�iye
g�ndermi� oldu�u etkinin sorumluluk bilincini ta��mas� gerekir
��nk� o zincirde olu�abilecek herhangi bir zay�f nokta
zincirin di�er halkalar�na da etki yapacak, onlar�n da
g��s�zle�mesine neden olacakt�r. Ayn� �ekilde ger�ekle�tirilen
olumlu bir geli�me ve �al��ma da di�er zincirler �zerinde
olumlu bir etki yapacakt�r.
Sembol�n bir di�er a��l�m� ise ayd�nlan�rken, ayd�nlatmakt�r.
Di�erlerinin de ayd�nlanmas� gerekti�ini g�rebilmek ve bunun
i�in yapabileceklerini kendinde sakl� tutmamakt�r. Kendi
ayd�nlanmas�n�n di�erlerinin ayd�nlamas�, di�erlerinin
ayd�nlanmas�n�n kendi ayd�nlanmas� demek oldu�unu anlamakt�r.
Geli�tirmek, geli�mekle e�it de�erdedir ve bunlar birbirine
ba�l� zincirlerdir. Biri olmadan di�eri bir i�e yaramaz.
Bireyler kendilerinden ba�kalar�n� da g�rebildiklerinde bu
sembol� de daha iyi idrak edeceklerdir. Hi�birimiz sand���m�z
kadar tekil ve bireysel varl�klar de�iliz.
Ezoterik ve bilimsel olarak da birimizdeki atom alt� par�ac�k
d�zeyindeki geli�im bile, her an nefes almakta ve canl� olan
evrenin bir ba�ka k��esinde tezah�r eder ve belki de ba�ka t�r
bir etki olarak a���a ��kar, bu a���a ��kan etki de ba�ka
olaylara sebebiyet verir...Bunlar hen�z bizim g�remedi�iniz
ama varolan g�r�nmeyendeki zincirlerdir ve bir sistem
dahilinde her�ey birbirine ba�l�d�r. |