|
'Mezar�
de�il ama m�zra�� buralarda'
Truva
filminden sonra �anakkale ve �orum'un mezar�n� payla�amad���
A�il'in m�zra��n�n da Antalya
Phaselis'te oldu�u iddia ediliyor...
�BRAH�M
OKUMAMI�, AHMET AY Antalya DHA
Vehbi Ko� Vakf� Antalya Suna -
�nan K�ra� Akdeniz Medeniyetleri Enstit�s� (AKMED) M�d�r� Kayhan D�rtl�k,
A�il'in kulland��� ve di�budak a�ac�ndan yap�lma
m�zra��n�n antik Phaselis kentindeki
Athena Tap�na��'nda oldu�unu s�yledi. B�y�k
�skender'in A�il'in m�zra��n� M.�. 334 y�l�nda
tap�na�a yapt��� ziyaret s�ras�nda g�rd���n�n kay�tlarda oldu�unu ifade eden
D�rtl�k, "Phaselis" adl� kitab�nda da konuya
de�indi�ini belirterek �unlar� s�yledi:
"B�y�k �skender, �anakkale Bo�az�'ndan Anadolu'ya ge�er.
Likya k�y�lar�ndan do�uya ilerlerken bir�ok
kent, krala ba�l�l�klar�n� sunmak ve davette bulunmak �zere el�i g�nderir.
Ancak �skender, Phaselis'i tercih eder ve k���
burada ge�irir. �skender, ilk i� olarak Athena
Tap�na��'n� ziyaret eder. Bu tap�nakta �nl� kahraman
A�il'in di�budak a�ac�ndan yap�lm�� k�r�k m�zra�� korunur. �skender
heyecanla m�zra�a dokunur. Daha sonra Herakles
Tap�na��'n� ziyaret eder ve burada bir kurban kestirir. Kaynaklara g�re,
A�il'in m�zra��n�n Antalya'da oldu�unu g�steren
kan�t budur."
M�zra��n ve Athena Tap�na��'n�n
Phaselis'teki tam yerinin bilinmedi�ini anlatan
D�rtl�k, "Ancak m�zrak kesinlikle Phaselis
Akropol�'nde. Belki uzun y�llar s�recek bir kaz�yla ��kar�labilir" dedi.
23.06.2004-Milliyet
A�il'in
m�zra�� da Antalya'da ��kt�!
|
 |
|
Suna-�nan K�ra� Vakf� AKMED M�d�r� Kayhan D�rtl�k'e
g�re Phaselis Antik Kenti'nde kaz�
yap�l�rsa, tap�nak bulunabilir. FOTO�RAF: DHA |
A�il'in
mezar� �anakkale ve �orum'u kar��t�r�rken Antalya'dan da bir ses geldi:
M�zra�� da bizde...
DHA
- ANTALYA - Bir zamanlar Nasrettin Hoca'y�, Yunus Emre'yi payla�amayan
Anadolu �imdi de 'yak���kl�' A�il'i
payla�am�yor. �anakkale ve �orum A�il'in (Akhilleus)
mezar� bizde derken, sava���n�n m�zra��n�n da Antalya'da oldu�u ileri
s�r�ld�. Vehbi Ko� Vakf� Antalya Suna-�nan K�ra� Akdeniz Medeniyetleri
Enstit�s� (AKMED) M�d�r� Kayhan D�rtl�k, A�il'in
kulland��� di�budak a�ac�ndan yap�lma m�zra��n�n Antik
Phaselis Kenti'ndeki Athena Tap�na��'nda
oldu�unu s�yledi.D�rtl�k, iddias�n� M.�. 334 y�l�na ait tarihi kay�tlara
dayand�rarak ��yle konu�tu:
"B�y�k �skender �anakkale Bo�az�'ndan Anadolu'ya ge�er ve
Phaselis'e yerle�ir. Likya
k�y�lar� boyunca do�uya ilerlerken bir�ok kent' kral� davet eder. Ama o,
��hretini duydu�u Phaselis'i tercih eder. Alt�n
�elenklerle kar��lanan B�y�k �skender, k�� mevsimini burada ge�irir.
Kaynaklara g�re, ola�an�st� g�zellikte olan kentte k�� mevsimi olmas�na
ra�men g�ller a�ar, tiyatro ve liman vard�r. �skender ilk i� olarak
Athena Tap�na��'n� ziyaret eder. Bu tap�nakta
�nl� kahraman Akhilleus'un di�budak a�ac�ndan
yap�lm�� k�r�k m�zra�� korunur. �skender b�y�k bir heyecanla m�zra�a
dokunur. Daha sonra Herakles Tap�na��'n� ziyaret
eder ve burada bir kurban kestirir. Kaynaklara g�re
A�il'in m�zra��n�n Antalya'da oldu�unu g�steren kan�t da budur."
'Tam yeri belli de�il ama...'
M�zra��n ve Athena Tap�na��'n�n
Phaselis'teki tam yerinin bilinmedi�ini anlatan
D�rtl�k, "Ancak bir �ey var ki, m�zrak kesinlikle
Phaselis Akropol�'ndeydi. Belki y�llar s�recek bir kaz� ile tap�nak
g�n y�z�ne ��kar�labilir" diye konu�tu. Efsaneye g�re, yar� tanr� yar� insan
A�il, k���kl���nde annesi taraf�ndan aya��ndan
tutularak �l�ler �lkesinin �rma�� Stiks'e
bat�r�l�r. Tam bu s�rada Zeus'un gelmesiyle
topu�u d��ar�da kal�r. A�il aynen efsanedeki
gibi, yak���kl� Paris taraf�ndan topu�undan vurularak �ld�r�l�r. Bug�n de
bald�r�n arka k�sm�ndaki kas grubunun topuk kemi�ine birle�mesini sa�layan
ve aya��n a�a�� yukar� hareketini m�mk�n k�lan yap�, t�p dilinde 'a�il
tendonu' ad�n� ta��yor.
23.06.2004-Radikal
�L�MS�Z
KAHRAMAN AKH�LLEUS

Yar�
tanr� yar� insan, Peleus�in ve deniz tanr��as�
Thetis�in o�lu, Troia
Sava���nda Yunanl�lar�n en b�y�k kahraman� Akhilleus
(A�il)�in mezar�n� �anakkale ve �orum�da oldu�u
iddialar�na hen�z kan�t bulamad�k ama m�zra��n�n Antalya�da oldu�u ileri
s�r�l�yor�M�zra��n antik Phaselis kentindeki
Athena tap�na��nda oldu�u iddia ediliyor.
Antalya�da neler oluyor? G�n ge�miyor ki
g�ndemi ilgilendiren tarihi bir eserin orada oldu�u iddia edilmesin�Bu g�zel
kent yaln�z turistik a��dan de�il, saklad��� gizler ve tarihi eserler
a��s�ndan da d�nya ve T�rkiye g�ndemine geldi.
Mitolojik kahraman
�nsan
do�as�n�n karma��kl���n�, sevgiyi ve nefreti ayn� anda bar�nd�rma g�c�n� en
iyi sembolize eden mitolojik kahramanlardan biri de
Akhilleus�dir. �l�ms�zl��� de tan�mlad��� insan do�as�ndan
kaynaklan�r.Bu y�zden az say�da ozan onun kahramanl�klar�n� betimlemek
konusunda e�siz ��lyada�yla rekabete giri�meye
cesaret edebilmi�tir. �lgin�tir ki, hem Romal�
Statius�un �Akhilleis�in, hem de
Goethe�nin, kahraman� ka��n�lmaz olarak kendisini bekleyen sonun b�y�s�
alt�nda g�steren ayn� adl� destan�(1799) tamamlanamam��t�r.
Polyxena�ya
olan a��k, d���n s�ras�nda ba��na geleni unutturur.
Zerafeti ve Amazon�un Akhilleus�e
duydu�u, her ikisine de �l�m getiren vah�i sevgi ve nefret patlamalar�
aras�ndaki rahats�z edici tezatlar�yla Kleist��n
�iirsel dramas� �Penthesilea�
(1808) Goethe taraf�ndan �iddetle reddedilmi�tir ve nadiren sahneye
koyulur.Vazo resmi olarak xeias��n
Achill Aias�la zar
oyunu oynarken ve �Achill
Penthesileia�y� �ld�r�rken� adl� Selinus�tan
gelme bir metop �nl�d�r.Ayn� sahne
Vulci�de bulunan Aik
bir kasede bulunmaktad�r. Amazon krali�esi
Akhillleus�un �n�nde diz ��km��, g�ven ve sevgiyle ona bakmakta;
ancak o k�l�c�n� g��s�ne saplamaktad�r.
Akhilleus
karakteri neyi simgeler?
Akhilleus�un
dram� insano�lunun dram�d�r. O y�zden de binlerce y�ld�r bu kahraman
�l�ms�zle�mi�tir.�nsan�n ac� �ekerek �zg�rl��e ula�mas�n�, ac�y� ya�ad�ktan
sonra er veya ge� ula��lan uyumu anlat�r.Kendisinin tam nerede oldu�unu
anlamay� g�� k�lan bir karma��kl�k vard�r diyalekti�inde�D���nce d�zenleri
son derece dinamik ve �eli�kilidir. Devinim i�inde olan birini durdurup,
ondan kesin bir �evet� , ya da �hay�r� yan�t�
istemek �ok zordur. Bu zorluk atom alt� par�ac�k
d�zeyinde, kuantum fizi�inde de vard�r. O y�zden kuantum fizi�i METAFOR
yarat�r. Bildi�imiz t�m d�zenli sistemleri alt �st eden kaotik, bizim
�imdilik anlayamad���m�z bir d�zene sahiptir, bunun i�inde yenidir ve yeniyi
anlat�r. T�pk� Akhillues�un dram�, ayn� zamanda
da sevinci ve �l�ms�zl��� gibi�
Bu
karakter, insan�n uyuma se�im �zg�rl���yle eri�mesi gerekti�ini s�k
s�k vurgular.�nsan k�t�ye �zg�r olarak �st�n
gelecektir; zorlama uyumun de�eri olmad��� gibi tanr�sal varl�klar soyunun
sayg�nl���na da yak��maz bu..�nsan�n sonuna kadar ac� �ekmekten korkmayaca��
bir yoldan y�r�mesi gerekir�
�nl� yazar
Dostoyevski, Ecinniler�deki
Kirilov�un ki�ili�inde de ayn� temay� vurgular.
�Yeni
insan mutlu ve gururlu olacak. Ya�ay�p ya�amamak onun i�in bir sorun
olmayacak art�k. K�t�ye, ac�ya �st�n gelecek. Ac�y� ve korkuyu yenecek
insan, Tanr��ya d�n��ecek. Ya�am yeni, insanlar yeni, her �ey yeni� T�m
d�nya de�i�ecek, nesneler, d���nceler, duygular, her �ey�Her kim kendini
�ld�rmeye y�re�i varsa, ol ki�i Tanr� olur.� Diyor Dostoyevski
Kirilov ki�ili�inin �z�nde.
�lgilenenlerin Dostoyevski�nin eserlerine bir g�z atmalar�, orada da
Akhilleus karakterini bulmalar�n�
sa�layacakt�r. Bu karakterin s�k
s�k g�ndeme gelmesinde astrolojik a��dan da
gizemciler a��s�ndan da baz� gizli de�erleri vard�r elbette�
TRUVALILAR
|