Metafor/Kuantum Evren

WWW.ASTROSET.COM

 

DALGA PAR�ACIK �K�L��� VE RUH-BEDEN �L��K�S�

  Modern ak�l y�r�tme �ekli ile en az�ndan son 300 y�l�n fizi�inden destek al�rsak, k�skac�ndan kurtulamad���m�z derin k�lt�rel ko�ullanmalar�m�zla ilgili olarak zihin/beden ya da ruh/beden ikilemi olabilece�ini g�steren a��k ve net hi�bir yol olmad���n� da g�r�r�z.

  Newtoncu fizik maddenin "temel, hareketsiz, �ekilsiz ve k�l�e" halinde bir �ey oldu�una inanan eski Aristo mant��� ile bilgisini �nemli �l��de keskinle�tirdi ve bu model y�llarca bilim taraf�ndan da kesin ger�ek olarak kabul edildi. Madde a��rl��� ve uzant�s� olan bir �eydi. Temelde atomdan yap�lm��t� ve t�pk� bilardo toplar� gibi davranan ufak cisimcikler i�erirdi. Fakat kat�yd�, ba�ka bir maddeyi dokunarak etkilerdi ve kadim bilgilerden en �nemli kopu� olarak da, tamam�yla �uursuzdu.

  Kuantum seviyesindeki dalga/par�ac�k ikili�i, en birincil seviyede ruh/beden ili�kisi olarak g�r�l�r. Kar��tlar�n birli�i sisteminin egemen oldu�u maddi evreni daha iyi anlamak i�in dualite prensibini �ok iyi incelemek gerekir. �ok temel oldu�u ve ba�ka hi�bir �eye ya da i�leme indirgenemedi�i i�in dalga/par�ac�k ikili�i ruhsalla fizikselin k�kenine inmemizi ve ikilemle bize neyin ifade edilmek istendi�ini gayet iyi a��klamaktad�r. Ruh ve madde, Dalga ve Par�ac�k, Siyah ve Beyaz, Gece ve G�nd�z hep Yin-Yang ad�n� verdi�imiz dengeyi kurabilmek i�indir.

  Bu konuda �stad Erg�n Ar�kdal (M.T.�.A derne�i ve Bilyay Vakf� eski ba�kan�) �unlar� s�yl�yor:

  "Olaylar B�t�nselli�i anlamam�z i�in var. Atom alt� par�ac�klar onu g�rmek isteyen bilim adam�n�n g�r���ne g�re de�i�iyor. �yleyse bizler b�t�n�n i�indeki yerimizi tayin edip, b�t�n�n uyumlu �al��mas�na hizmet i�in var�z.
  Eski fizik anlay��� mekanistik bir anlay��t� sadece atomlar vard�. �imdi bilim adamlar� atomlar aras�nda bo�luklar buldular. Kuantum teorisi, atomlar�n alt par�ac�klar� oldu�unu s�yl�yor ve onlar� tam tan�mlayam�yor. Bu par�ac�klar soyut, kimi zaman par�ac�k, kimi zaman dalga olarak ortaya ��k�yor. Par�ac�k k���k hacme s�k��t�r�lm��, dalga ise uzaya yay�lm�� bir �ekildedirler.
  Bu par�ac�klar deneysel duruma g�re etkile�im al�rlar ��nk� bizden ba��ms�z de�ildirler. Evrende en k���k birimler bile birbiriyle etkile�im halindeler. Soyut ve ikili g�r�n�mleri i�inde s�rekli de�i�imler ya��yorlar. Deney g�zlemcinin zihninden ba��ms�z olarak geli�emiyor.

  Evren birbirine �r�lm�� a� gibi. Madde ikili de�i�ken bir yap�ya sahip. Kar��tlar�n Birli�ini iyi anlamak gerek. Bohr, B�t�nleyicilik d���ncesiyle, par�ac�k bi�iminde beliri� ve dalga halinde ortaya ��k���n birbirini b�t�nlemesini anlatmak istiyor. Bir g�zlemci g�rene kadar iki kar��t kutup ayn� anda varolacakt�r. Onlar birbirlerine �ak��m�� durumdad�r. Kuantum fizi�inde atom alt� par�ac�klar belirli �eyler, birbirinden yal�t�lm�� yap� ta�lar� de�ildir. Birle�ik bir b�t�n�n birbiriyle dengesi s�z konusu. Atomdan atom alt�na �al��malar�na ge�i� �nemlidir. ��nk� somuttan soyuta ge�ilmi�tir. Ve atomlar aras�nda bo�luklar vard�r.�

  Erg�n Ar�kdal'�n y�llar �nce ifade etti�i bu a��klamalar�ndan sonra s�z� edilen kuantum fizi�inin bu "bo�luk" kavram�n� biraz incelememiz gerekir. Bo�luklar ger�ekten bo� mudur?

  S�zl�kte "bo�" s�zc��� ��yle tan�mlan�r: ��inde bir �ey veya bir kimse olmayan, dolu kar��t� veya anlams�z, sa�ma... Bizler de g�nl�k ya�ant�m�z,da s�kl�kla kullan�r�z "bo�" s�zc���n�. Bir �eye "bo�" dedi�imizde, zihnimizde olu�an alg�, ger�ekten bo� olan bir �eydir.

  Duyular�m�zla alg�lad���m�z ger�eklikleri tam da olduklar� gibi anlad���m�za �ylesine bir inan�la doluyuzdur ki, "bo�" dedi�imiz alanlar�n, bizim g�remeyece�imiz, kavrayamayaca��m�z ��eleri bar�nd�rabilece�ini �o�u zaman hi� d���nmeyiz. Herhangi bir anlam� olabilece�ini de hemen hemen her zaman g�zden ka��r�r�z. �nsanl���n, tarih boyunca g�zden ka��rd��� pek �ok �eyin ger�ekli�i ise, bilimsel ve ruhsal ara�t�rmalar sayesinde m�mk�n olmu�tur.
  Atomun i�inde
"bo� uzay" var. �evremizdeki her �ey canl� ve cans�z dedi�imiz t�m olu�umlar atomik organizasyonlar oldu�una g�re; topra��n, kum tanesinin, papatyalar�n ve tabii ki h�crelerimizin de i�inde "bo� uzay" vard�r. Yani madde de, h�crelerden olu�an organizasyonlar da bu bo� uzaya sahiptir.

  �rne�in, en basit canl� kabul etti�imiz vir�st�r; en d��ta proteinden olu�mu� bir k�l�f ve bu k�l�f�n i�indeki bo�lu�a yerle�mi� bir n�kleik asit (kal�t�m birimi) vard�r.
  Daha geli�mi� canl�lar kabul etti�imiz mantar, bitki ve hayvan h�crelerinde de h�cre zar� ile �ekirdek aras�nda bir alan vard�r. Bu alanda, aralar�nda bo�luklar bulunan �e�itli unsurlar bulunur. Atomda, h�crede ve g�kcisimleri aras�nda bo�luk olmas� bir tesad�f m�d�r?

  Yine atoma d�necek olursak, daha �nce s�z�n� etti�imiz elektronlar�n ve alt par�ac�klar�n toplam� kuantum alan�n� olu�turuyor. Kuantum terimi, hem par�ac�k hem dalgasal �zellik g�steren bir �eyi anlatmak i�in kullan�l�r. Elektronlar birisi onu g�zledi�inde par�ac�k olarak tezah�r eder, g�zlenmedi�i zaman ise dalga formuna ge�er ve t�m uzaya yay�l�r.

  Atomu, yani maddeyi olu�turan unsurlar ger�ekte sert, kat�, sabit, statik de�ildir. Hem par�ac�k hem dalga olabilen, her an farkl� iki ger�eklikten biri olarak tezah�r eden bir enerjidir. Dalga formunu maddile�tiren ise g�zlemcinin �uurudur. Madde, g�zlenmedi�i zaman enerji, g�zlendi�i zaman par�ac�k olarak tespit edilir. Par�ac�k formundan enerjetik dalga formuna ge�en bir elektron i�in "mekans�zl�k" s�z konusudur.

 
 

Astroset 2004-2010