|
Bu �zel
insan�n yan�nda olmak insana �ok derin �eyler hissettirse de insan�n
kal�plar� de�i�miyor tabii, aceleci yap�m hemen devreye girdi, yine s�ze
ba�lamak i�in sab�rs�zland���m� hissettim ve dayanamay�p sordum:
�Sizce bilgelik nedir ve nas�l
elde edilir? �ok okuyarak m�? �ok gezerek mi? �ok ya�ayarak m�?"
Bana bakt� ve kahkahalarla g�lmeye ba�lad�. Neye u�rad���m�
�a��rd�m. Hi�te komik bir soru sordu�umu sanm�yordum.
�Sizin kadar h�zl�s�na az rastlan�r, hemen can damar� say�lan bir soruyu
sorup, i�imi bitireyim diye d���n�yorsunuz. Belki hakl�s�n�z, sizin bat�
k�lt�r�n�z faydaya y�nelik, pragmatik bir k�lt�r ama do�u bilgeli�inde
bu mant�k hi� i�lemez. O y�zden de, sizin bir s�re burada konaklaman�za
karar verdim. Bir s�re benimle kal�n, meditasyon, y�r�y��, bah�e
�apalamak, kendi yeme�inizi yapmak, bula����n�z� y�kamak, �ama��rlar�n�z
y�kamak gibi do�al �eylerle u�ra��n derim, bu size �ok iyi gelecek bana
inan�n, asla zaman kaybetmi� olmayacaks�n�z.�
Do�anla birbirimize
bakt�k, o istekli g�r�n�yordu, bende kendimi bu konuda �artlamam��t�m
asl�nda. �Peki� dedim. �Neden olmas�n� madem bunun iyi gelece�ini
s�yl�yorsunuz.
Yan�t�ma
sevindi�ini hissetim, �ok s�cak bir g�l�mseme dola�t� y�z�nde, peki o
zaman size k���k bir Nepal �yk�s� daha anlatay�m, hem yol yorgunlu�un
ge�er, hem konsantrasyonunuz artar sonra bilgelikle ilgili sorunuzu
yan�tlamaya ba�lar�m dedi ve ba�lad� anlatmaya;
�G�ne�li bir g�nde
gen� bir �oban ke�ilerini otlatmaya ��km��t�. Ku�luk vakti bir tepeye
t�rman�p oradan hayvanlar�na bakmak geldi akl�na... Y�ksekten bak�nca
Hetauda k�y� g�r�n�yordu. Gen� �oban g�zleri dolarak kendi kendine
"Bizim ev nerede? Ah, i�te ta �uradaki mavi boyal�" diyerek oyalan�p
duruyordu.
Birden bir g�r�lt� i�itti. Ba��n� �evirince bir de ne g�rs�n! Yan�
ba��nda pek g�zel bir k�z durmuyor mu? Boylu poslu, mavi g�zl�, sar�
sa�l�...
�yle g�zeldi ki, t�pk� bir krali�eyi and�r�yordu. �a�k�nl�ktan dili
tutulan �oban, oldu�u yerde kalakald�. K�z konu�maya ba�lay�nca sesi
sirenlerin ezgisiyle y�lanlar�n �sl��� aras�nda bir t�rk� gibiydi.
"Korkma" dedi, "Senden bana yard�m etmeni istiyorum."
"Ben sana nas�l yard�m edebilirim ki?"
"�ok kolay... Bak ben Hetauda Krall����n�n ecesiyim. Ama benim �lkeme
b�y� yapt�lar. Sen beni mabedin kap�s�na kadar s�rt�nda ta��rsan b�y�
bozulacak. O zaman sen hem benim e�im, hem de �lkenin efendisi
olacaks�n."
Gen� adam biraz d���n�p "Olur" dedi.
"Ne kadar iyisin!" diye sevindi g�zel k�z, "Ama �nce seni bir konuda
uyarmal�y�m. Yol boyunca ba��n� �evirip bana bakmayacaks�n, ta mabedin
kap�s�na varana dek... �nsanlar sana ne s�ylerlerse s�ylesinler
ald�rmayacaks�n..."
Gen� adam k�z� s�rt�na al�p k�ye do�ru yola koyuldu. �lk evlere
ula�t�klar�nda, kar��lar�na ��kanlar hemen uzakla��p korkulu g�zlerle
�obana bak�yorlard�.
"Bu boynuna dolanm�� zehirli y�lanla nereye gidiyorsun?" diye ���l�k
att� �ocuklardan biri...
Gen� �oban bunun bir �aka olaca��n� d���nerek y�r�meyi s�rd�rd�. Ama az
sonra rastlad�klar� bir ba�kas� da ayn� �eyi s�yleyince, gen� �oban�n
korku girdi i�ine... �yice de merakland�.
Mabede varmas�na birka� metre kalm��t� ki, dayanamay�p ba��n� �evirince,
di�leri aras�ndan keskin �sl�klar ��karan
dev bir y�lan g�r�vermez mi,
kar��s�nda! Y�lan, korkun� dilini sa�a sola oynat�yordu. Gen� adam son
h�zla y�lan� boynundan ��z�p olabildi�ince uza�a f�rlat�p att�. Y�lan
yere d��er d��mez silindi g�zden...
��te bu nedenle kurtulamad� b�y�den Hetauda Krall���.
G�l�mseyerek �unlar�
da ekledi �yk�s�ne; �Do�u�da Maya aldatmas�, d�nya cazibesi denen bu
b�y�y� bozmak i�in bir yolda y�r�meye karar vermi� olan ��renci
�ncelikle ba�kalar�n�n ne dedi�ine ald�rmaktan vazge�meyi ��renmelidir,
onu b�y�den kurtar�p uyanmas�n� sa�layacak ve mabedin kap�s�na
ula�t�racak tek ger�ek budur� dedi.
�ok etkilendi�imi
hissettim, bu �yk� bende derin bir hissedi� hali ve hatta hafif bir ba�
d�nmesi yaratm��t�. Orada �ylece kalmak ve i�ime dalmak istedim. �Beni
sevgi dolu g�zlerle inceledikten sonra acele etmeyin gen� yolcu az sonra
arkada��n�zla sizi serbest b�rakaca��m, biraz �evreyi dola��r sonra saat
tam 6�da burada olursunuz. �lk meditasyonumuzu yapaca��z ve sonra pirin�
lapas� yiyece�iz birlikte ak�am yemeklerinde mideyi �ok doldurmamak,
ruhsal �al��ma yapanlar i�in �ok iyidir� diyerek, �evet �imdi gelelim
bilgelik sorunuza, her ne kadar bu soru siz ya�ad�k�a ve bir a�amaya
geldik�e �ekil de�i�tirecekse de ben ilk tan�m�n� vereyim sizlere, "bir t�r her �eyi
bili� hali; her �eyi idrak etmi� olmak. "A�m��"
"ayd�nlanm��", g�nl�k tasa ve kayg�lar�n yara a�mad��� zihin haline
ula�makt�r�
diyebiliriz ve ekledi. �Hatta insan�n i�
mabedine do�ru yapt��� hi� bitmeyen sonsuz bir yolculuktur da
diyebiliriz, bilgelik oldum, bittim denilebilecek bir �ey asla de�ildir;
sizinle birlikte do�ar, ya�ar, sizinle birlikte nereye gidiyorsan�z
oraya gider, sonsuzluk kap�s�ndaki tek arkada��n�z, tek dostunuzdur.� Bu
hal, okuyarak, gezerek, ya�ayarak elde edilecek bir hal ya da ya�l�l�kla
gelecek bir olgunluk de�ildir, ya�l�l��� bilgelik i�in bir garanti
olarak d���nmemek gerekir. K���k bir �ocuk, entellekt�el bilgisi olmasa
da kendi safl���n�n i�inden bilgece davranabilir. Sizin "ay, �r�mcek
a��yla oynama, pis, b�rak' dedi�iniz bir s�rada,o �ocuk " ama �r�mce�in
evi bozuldu d�nd���nde �z�lmesin diye onarmal�y�z. Hi� bir�ey
bulmamas�ndan iyidir! " Demesi durumunda kim bilgedir ? �ok okumu�, �ok
gezmi� ve ondan daha �ok ya�am�� biz mi?
�o�u ger�ek bilgeler
bunlar� yapmadan bilge olurlar.
Ayd�nlanma ani, kendili�inden geliverir ama ard�nda uygulamalar vard�r.
Bu uygulamalar sand���m�z gibi mabetlere kapan�p b�t�n g�n meditasyon
yapmak �eklinde olmayabilir, g�nl�k ya�am�ndaki eylemlerini b�y�k
sadelik, safl�k ve do�ruluk i�inde yapmas� o insan� ayd�nlanmaya
g�t�rebilir. �rne�in, Zen Budizmin kurucusu, birden
ayd�nlan�verenlerdendir. Ve �imdilerde hepimizin kafas�n� allak bullak
eden o koanlar�n ye�erece�i bilgi sistemini de bu do�all�k i�inde
kurmu�tur.
�Bizler, bilgeli�e
�zenen ama benli�imizin hep ayak ba�� oldu�u insanlar�z�.
Ne garip �eli�ki de�il mi? Ya�amdaki her �eyi benli�in penceresinden
g�r�yoruz. Ben, ben d���n�yorum, ben inan�yorum ki, ben yapt�m, ben
hallettim. Hisseden benim, duyumsayan benim diyoruz. Hay�r siz
de�ilsiniz desem �a��rmaz m�s�n�z? Beninizden o kadar eminsiniz ki! Siz
siz misiniz ger�ekten ya da ��yle soray�m siz ne zaman ger�ek siz
olursunuz, bunu hi� d���nd�n�z m�? Bana sorarsan�z, siz siz de�ilsiniz
hen�z. Ad verebildi�im, deneyimleyebildi�im her �eyi ben yap�yorum
diyorsunuz da, sizin de bunlar� yap�yor oldu�unuzu s�ylemeniz, bende pek
iz b�rakm�yor. Benlik i�in, di�erleri, di�er herkes ve her �ey bir t�r
sanal alem. Oradalar ama ayr�lar. Onlar� duyuyorum, hissediyorum ama
bunu yapan benim diyorsunuz da hangisi ger�ek acaba, bunlar� yapan siz
otomatik bir siz olduktan sonra, i�g�d�leri ile hareket ettikten sonra
ne kadar sizi tan�mlar acaba?
�Ben de o zaman derim ki: Bizler, d�nyaya do�du�umuzda asl�nda �u anki
halimize g�re daha bilge varl�klard�k�. Bir �rnekle a��klamaya
�al��ay�m; Zihnimiz, zihinsel varl���m�z bo� bir odad�r. Duvarlar�
beyaza boyal�, temiz bir oda. Odan�n tam ortas�nda ise bizde, �z�m�zde
var olan �zellik g�zel bir sanat eseri gibi durmaktad�r. Amac�m�z,
ba�lang��ta, o g�zel nesnenin g�zelli�ini, anlatmak istedi�i ilkeyi
sergilemek, onu herkes i�in g�r�n�r k�lacak hale getirmektir. Ya�ama
amac�m�z�, hayata ge�irmektir. Ancak, benlik ki d�nya �st�nde ya�amak
i�in �ok gerekli bir ara�t�r devreye girip, bu g�zel �eyden daha fazlas�
gerekiyor diye diye bizi �eki�tirip durmaktad�r da, bu paradoksal durumu
hem ya�amak, hem ayd�nlanmak nas�l olacakt�r? ��te as�l soru budur
bence�
dedi.
S�zlerini
bitirdi�inde bir an biraz y�r�mek ihtiyac� i�inde oldu�umu hissettim,
bilgi fazla gelmi� biraz kafam kar��m��t�, ben ben de�ilsem ben kimim
acaba diyordum Nasreddin Hoca gibi. Do�an�a bakt�m o da ayn� durumda
idi. Asita bizi anlad�, haydi dola��n bakal�m ama saat 6�da burada olun
e mi� diyerek bizi da�lara, bay�rlara yolcu etti. Yolda Asita�dan
esinledi�im i�in ben de Do�an�a �bir Nasreddin �yk�s� anlatay�m m� sana,
bu duruma �ok uydu da� dedim. G�lerek evet tabii hadi anlat dedi.
�Nasreddin Hoca bir
ara uzun bir yolculu�a ��km��. Yolculuk s�ras�nda kaybolmayay�m diye bir
kabak ba�lam��. Kafile bir konak yerinde konaklad��� s�rada muzibin
biri, Nasreddin Hoca�n�n uykuya yatmas�ndan faydalanarak kaba�� Hoca�n�n
belinden ��zerek kendi beline ba�lam��. Saatler sonra Hoca uykudan
kalk�nca, �n�nde beli kabak ba�l� adam� g�r�nce �a��rm�� ve
Ben �u adam�m ama acaba kendim kimim?
Diye derin bir d���nceye dalm��.����te bizde bu
durumday�z Do�an� dedim, kahkahalarla g�lerek �evreyi gezmeye koyulduk. |