Kadim Bilgelik

                   Maya-M�s�r-Asya-Anadolu Ortak K�lt�r�  69

WWW.ASTROSET.COM

 

TRAKLAR VE MAKEDONLAR

Do�. Dr. Haluk BERKMEN

  Trakya b�lgesine bir d�nemde yerle�mi� olanlar�n Tur ve Ok boylar� oldu�unu , Trakya s�z�n�n ise Tur- Ok-�y�  (Tur ve Ok�lar�n b�lgesi) k�k s�zc�klerinden TUROKYA veya Trakya �ekline d�n��t���n� s�yledim. (Bkz. 6 say�l� Ok Dilleri ba�l�kl� yaz�m) M.�. 4,000 y�llar�ndan itibaren do�u ve bat� Trakya�y� Bulgaristan�� ve Makedonya�y� kapsayan geni�  b�lgede Trak (Tur-Ok) halk� ya��yordu. Traklar, b�lgenin Roma i�galine u�rad��� M.S. 46 y�l�na kadar varl�klar�n� s�rd�rmeyi ba�ard�lar. (Kaynak: National Geographic T�rkiye, Aral�k 2006, sayfa 99) Yunanca U sesi bulunmad���ndan b�lgeye hakim olan Yunan k�lt�r� Turokya ad�n� Thrakia �eklinde telaffuz etmi�tir. National Geographic dergisinin 99�cu sayfas�nda �u s�zler yer almaktad�r:

  G�n�m�z Bulgaristan��na ve �tesine yay�lan antik Thrakia�daki bir�ok kavim �dil ve k�lt�r a��s�ndan akraba olsalar da- ender olarak siyasi birlik i�ine giriyorlard�. Korku yaratan sava���lar ve usta atl�lardan olu�an bu kavimler, Troya Sava���nda Yunanl�lara kar�� m�cadele etti. M.�. 73�te bir Thrak, esirlerin Romal�lara kar�� ayaklanmas�na �nderlik ederek �l�ms�zle�ti. Bu ki�i, Spartak�s ad�yla bilinen gladyat�rden ba�kas� de�ildi.

  Resimde g�r�len metal dizlik halen Sofya m�zesinde bulunmaktad�r. Bu yap�tta kadim �n-T�rk k�lt�r�ne ait bir�ok simge g�rmekteyiz. �ncelikle, d��a do�ru yay�lan ���nlardan veya oklardan olu�an kolyeden dolay�, alt�n ba�l�kl� ki�i �b�y�k olas�l�kla- g�ne� tanr�s� veya tanr��as�d�r. Hem ba�l���n�n hem de kolyesinin g�ne� gibi alt�n sar�s� olu�u elbette ki ama�l� yap�lm��t�r.

  Ba��n alt�ndaki di�er kabartma �ekiller de ayn� �kutsal g�ne�� inanc�na i�aret ediyorlar. Ortada g�r�len ata binmi� ki�i, elindeki and kadehini kuyru�u k�vr�k bir y�lana do�ru y�kseltiyor. And kadehi i�in bir �nceki 68 say�l� And-i�me Kadehleri ba�l�kl� yaz�ma bak�n�z. Kuyru�u k�vr�k y�lan motifine ise hem Avrupa hem Asya hem de Amerika kadim k�lt�rlerinde spiral �ekiller halinde rastland���ndan s�z ettim. (Bkz. 9 ve 64 say�l� yaz�lar�m) �u halde ata binmi� ki�i G�ne� Tanr��ya and-i�iyor.

  Ata binen ki�iyi �evreleyen yarat���n iki ba�l� olu�u da Trak k�lt�r�n�n orta Asya ile ba�lant�l� oldu�una i�aret ediyor. (Bkz. 37 say�l� �aman Kad�nlar ve Y�netici Kutsal Kad�nlar ba�l�kl� yaz�m) �ki ba�l� s�sler ve tak�lar e�it haklara sahip kral-krali�e ikilisini simgelemekle birlikte tanr�-tanr��a ikilisine de i�arettirler.

  Alttaki resimde iki ba�l� tak�lardan baz� �rnekleri g�rmekteyiz. Bileziklerin �zellikle kad�nlar taraf�ndan tercih konusu olmalar�, kadim anaerkil toplumlarda kad�n y�neticilerin hakimiyetine i�arettir. T�m Ege adalar�, k�y�lar� ve Trakya b�lgesi bir d�nemde Amazonlar�n egemenli�inde bulunuyordu. Bu bak�mdan t�m b�lgenin AMA-OK-DON-�Y� k�k s�zc�klerinin birle�iminden Makh-don-ia => Makedonya ad�n� ald��� g�r���ndeyim. Ama-Ok-Don-�y� ise /Okh analarla donanm�� b�lge/ demektir.

  En soldaki alt�n eser bat� �ran�daki kadim Elam k�lt�r�ne aittir. Elam dilinin Asya k�kenli bir dil oldu�u saptanm��t�r, ancak Elam yaz�s� halen ��z�lebilmi� de�ildir. Soldan ikinci eser Trak yap�t� bir alt�n bileziktir. Soldan ���nc�  bilezik �ifti ise Hindiku� da�lar�n�n eteklerindeki Ku�han k�lt�r�ne aittir. Ku�han k�lt�r�nden daha �nce s�z ettim. (Bkz. 52 ve 53 say�l� yaz�lar�m) En sa�da g�r�len eserler ise birer bilezik olmay�p, sadak (ok k�l�f�) �zerinde bulunmu� s�slerdir. Saf g�m�� olan bu iki-ba�l� s�slerin bulunduklar� b�lge kuzey �sko�ya olup, Pikt k�lt�r�ne aittirler. (Kaynak: Picts, HMSO yay�n�, Londra, 1989, sayfa 44)

  Pikt k�lt�r�nde iki ba�l� �e�itli eserlere rastlamak m�mk�nd�r. �stteki resimde bir Pikt ta� kabartmas� g�r�l�yor. Ha� �eklinde olan OKH damgas�ndan daha �nceki yaz�lar�mda s�z ettim. (Bkz. 8 say�l� Ok Motifleri ve 11 say�l� G�k Tengri-Odin ba�l�kl� yaz�lar�m)

  Kabartman�n sa� alt k��esinde bulunan d�rt bacakl�, iki ba�l� (bir ba�� insan di�eri ise kuyru�unda) olan i�-i�e ge�mi� yarat�klar ve �zerlerindeki bo�a kabartmas� OKH boylar�n�n ikili y�netimini simgelemektedirler.

 
<< �nceki yaz�

sonraki yaz� >>

 

Astroset 2004-2010